Το Ιράν βρίσκεται αντιμέτωπο με μια από τις πιο σοβαρές εσωτερικές κρίσεις των τελευταίων ετών, μετά την αιματηρή καταστολή των αντικυβερνητικών διαδηλώσεων από τις δυνάμεις ασφαλείας. Ο απολογισμός των θυμάτων, σύμφωνα με οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων, ξεπερνά τους 3.400 νεκρούς, ενώ η διεθνής κοινότητα παρακολουθεί με αυξανόμενη ανησυχία την εξέλιξη της κατάστασης.
Την Κυριακή, χιλιάδες μέλη της ιρανικής διασποράς και υποστηρικτές των διαδηλωτών πραγματοποίησαν συγκεντρώσεις σε μεγάλες πόλεις των ΗΠΑ, όπως το Λος Άντζελες και η Νέα Υόρκη. Οι διαδηλωτές καταγγέλλουν την καταστολή της κυβέρνησης της Τεχεράνης και ζητούν να σταματήσει η βία, ενώ πολλοί εκφράζουν οργή για τις απώλειες, με κάποιους να καλούν τις ΗΠΑ να ασκήσουν πιέσεις ή ακόμη και να στοχεύσουν τους Φρουρούς της Ισλαμικής Επανάστασης.
Οι κινητοποιήσεις στο Ιράν ξεκίνησαν στα τέλη Δεκεμβρίου, αρχικά λόγω οικονομικών δυσκολιών, όπως ο πληθωρισμός και η ανεργία, και γρήγορα μετατράπηκαν σε ευρύτερη αμφισβήτηση της πολιτικής ηγεσίας. Οι αρχές απάντησαν με μαζικές επιχειρήσεις καταστολής, συλλήψεις και περιορισμό της πρόσβασης στο διαδίκτυο.
Η οργάνωση Iran Human Rights, με έδρα τη Νορβηγία, έχει καταγράψει πάνω από 3.400 θανάτους, ενώ επισημαίνει ότι ο πραγματικός αριθμός μπορεί να είναι υψηλότερος. Τα στοιχεία δεν έχουν επιβεβαιωθεί ανεξάρτητα, καθώς οι ιρανικές αρχές δεν δημοσιεύουν επίσημο απολογισμό.
Οι διαδηλώσεις της διασποράς στις ΗΠΑ αποτυπώνουν και τη διχογνωμία για τον ρόλο της διεθνούς κοινότητας. Κάποιοι ζητούν αυστηρότερες κυρώσεις ή ακόμη και στοχευμένες ενέργειες κατά των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης, ενώ άλλοι υποστηρίζουν ότι η απόφαση για το μέλλον του Ιράν πρέπει να ληφθεί από τους ίδιους τους Ιρανούς, χωρίς εξωτερική παρέμβαση. Παράλληλα, κριτική ασκείται για το γεγονός ότι οι διεθνείς κυρώσεις έχουν επιδεινώσει τις συνθήκες διαβίωσης των πολιτών χωρίς να προκαλέσουν πολιτική αλλαγή.
Η κατάσταση παραμένει ρευστή, με τις αρχές να ενισχύουν τα μέτρα ασφαλείας και την αντιπολίτευση να εμφανίζεται κατακερματισμένη. Διπλωματικές πηγές εκτιμούν ότι η πορεία της κρίσης θα εξαρτηθεί από τις επόμενες κινήσεις της Τεχεράνης και τη στάση των μεγάλων δυνάμεων.
Ο Ρεζά Παχλαβί δηλώνει ότι θα επιστρέψει στο Ιράν
Ο Ρεζά Παχλαβί, γιος του τελευταίου σάχη της Περσίας, ανακοίνωσε μέσω βιντεοσκοπημένου μηνύματος ότι σκοπεύει να επιστρέψει στο Ιράν από την εξορία στις ΗΠΑ. Δεν ανέφερε ημερομηνία επιστροφής και παραμένει ασαφές αν θα του επιτραπεί η είσοδος ή ποιες συνέπειες θα αντιμετωπίσει. Στο μήνυμά του, υποστήριξε ότι ο ιρανικός λαός ζητά «νέο δρόμο» και ότι η μάχη είναι ανάμεσα σε «κατοχή και απελευθέρωση».
