MedWatch: Ξεκινούν οι έλεγχοι στις 231 «κόκκινες» δομές υγείας

Ξεκινούν από σήμερα, Δευτέρα 21 Σεπτεμβρίου, οι έλεγχοι στις 231 δομές υγείας που κατατάχθηκαν στην «κόκκινη» κατηγορία κατά την πιλοτική λειτουργία του MedWatch, του ψηφιακού εργαλείου για την εποπτεία της δραστηριότητας ιδιωτικών δομών υγείας και της ιατρικής διαφήμισης.

Παράλληλα, θα επανεξεταστούν οι 424 δομές που εντάχθηκαν στην «κίτρινη» κατηγορία, όπως έγινε γνωστό κατά την παρουσίαση της πλατφόρμας.

Το MedWatch ελέγχει το ψηφιακό περιβάλλον αναζητώντας περιπτώσεις στις οποίες η προβολή μιας ιατρικής υπηρεσίας, η ειδικότητα ή η εξειδίκευση του γιατρού, η κατηγορία μιας δομής ή ο τρόπος διαφήμισης εμφανίζονται να μην είναι συμβατά με το ισχύον θεσμικό πλαίσιο.

Κατά την πιλοτική εφαρμογή στην Αττική ελέγχθηκαν 8.563 δομές και 9.838 ψηφιακά περιεχόμενα, από τα οποία 8.055 ήταν πληρωμένες διαφημίσεις. Συνολικά προέκυψαν 5.069 υποψήφια ευρήματα σε 655 δομές. Από αυτές, 231 χαρακτηρίστηκαν «κόκκινες» και 424 «κίτρινες».

Στην «κόκκινη» κατηγορία περιλαμβάνονται περίπου 160 μη ιατρικές οντότητες, 50 ιατρεία, 7 πολυϊατρεία και 12 ιδιωτικές κλινικές.

Τα συγκεκριμένα ευρήματα δεν συνιστούν αυτομάτως παραβάσεις. Αποτελούν ενδείξεις που θα πρέπει να ελεγχθούν από τους αρμόδιους μηχανισμούς, οι οποίοι έχουν την ευθύνη για την τελική αξιολόγηση και, εφόσον απαιτείται, την επιβολή κυρώσεων.

Πώς λειτουργεί το MedWatch

Ο δημιουργός της πλατφόρμας, Γιάννης Δοξαράς, εξήγησε στο ΕΡΤnews ότι το MedWatch συγκεντρώνει ψηφιακές πληροφορίες που μέχρι σήμερα βρίσκονται διάσπαρτες στο διαδίκτυο και τις αντιπαραβάλλει με δεδομένα από επίσημα μητρώα.

Η πλατφόρμα παρακολουθεί διαφημίσεις στη Google και στο TikTok, ιστοσελίδες γιατρών, κλινικών και άλλων δομών, ενώ αξιοποιεί παράλληλα στοιχεία από τα μητρώα των Ιατρικών Συλλόγων.

Έτσι, μπορεί να εξετάζει εάν όσα προβάλλει ένας γιατρός αντιστοιχούν στην ειδικότητα και την επίσημα καταχωρισμένη εξειδίκευσή του, αλλά και εάν η συγκεκριμένη ιατρική πράξη επιτρέπεται να πραγματοποιείται στη δομή που τη διαφημίζει.

Σύμφωνα με τον κ. Δοξαρά, η νομοθεσία έχει κωδικοποιηθεί από την ομάδα του MedWatch σε 11 δείκτες ελέγχου. Οι δείκτες αφορούν, μεταξύ άλλων, τη διαφήμιση φαρμάκων, την ειδικότητα και την εξειδίκευση των γιατρών, την κατηγορία της δομής, τις επιτρεπόμενες ιατρικές πράξεις, τον απαιτούμενο εξοπλισμό και τις προϋποθέσεις λειτουργίας.

Στόχος είναι να μην εξετάζεται μόνο το τι διαφημίζεται, αλλά και ποιος το διαφημίζει και εάν η συγκεκριμένη υπηρεσία επιτρέπεται να παρέχεται στον συγκεκριμένο χώρο.

Από ιατρεία έως spa και κομμωτήρια

Οι έλεγχοι δεν αφορούν αποκλειστικά γιατρούς και ιδιωτικές κλινικές. Το MedWatch εξετάζει και μη ιατρικές επιχειρήσεις όταν προβάλλουν υπηρεσίες που συνδέονται με την υγεία ή την ιατρική.

Στο πεδίο ελέγχου μπορούν να βρεθούν spa, κέντρα αισθητικής, ινστιτούτα, ακόμη και κομμωτήρια, εφόσον διαφημίζουν πράξεις που, βάσει του θεσμικού πλαισίου, δεν επιτρέπεται να παρέχονται από μη ιατρικές δομές. Ως χαρακτηριστικό παράδειγμα αναφέρθηκαν διαφημίσεις για υπηρεσίες όπως το Botox.

Η πλατφόρμα εξετάζει επίσης το ίδιο το περιεχόμενο των διαφημίσεων, καταγράφοντας μεταξύ άλλων μαρτυρίες ασθενών, υπερθετικούς ισχυρισμούς και αναφορές σε θεραπευτικά αποτελέσματα.

Ο κ. Δοξαράς αναφέρθηκε σε διαφημίσεις κλινικών εξωσωματικής γονιμοποίησης, στις οποίες γυναίκες εμφανίζονται να υποστηρίζουν ότι πέτυχαν εγκυμοσύνη από την πρώτη προσπάθεια. Αντίστοιχα, στον έλεγχο περιλαμβάνονται και ισχυρισμοί για ίαση ή σημαντική βελτίωση ασθενών με σοβαρές μορφές καρκίνου.

Στα ευρήματα του πιλοτικού ελέγχου περιλαμβάνονται ακόμη αναφορές σε «θαύματα», detox ή ίαση, διαφημίσεις συνταγογραφούμενων φαρμάκων προς το κοινό, καθώς και περιπτώσεις όπου μια ιατρική πράξη εμφανίζεται να παρέχεται σε δομή διαφορετικής κατηγορίας από εκείνη που προβλέπεται.

Η τελική αξιολόγηση παραμένει στους ελεγκτές

Βασικό στοιχείο της λειτουργίας του MedWatch είναι η διασταύρωση της ψηφιακής παρουσίας μιας δομής με τα στοιχεία των επίσημων μητρώων.

Ο Γιάννης Δοξαράς αναφέρθηκε, μεταξύ άλλων, στην περίπτωση ιατρείου γιατρών που έχουν προφυλακιστεί για την υπόθεση του θανάτου του Γιώργου Μαζωνάκη. Όπως ανέφερε, η πλατφόρμα εντόπισε στον ιστότοπο της δομής διαφημιζόμενες θεραπείες και σχετικούς ισχυρισμούς που, με βάση τα διαθέσιμα στοιχεία, δεν μπορούσαν να πραγματοποιούνται στο συγκεκριμένο ιατρείο. Η διασταύρωση φέρεται επίσης να ανέδειξε αναντιστοιχία μεταξύ της απαιτούμενης εξειδίκευσης για τις συγκεκριμένες πράξεις και των στοιχείων του γιατρού.

Ωστόσο, το MedWatch δεν αποφαίνεται ότι έχει διαπραχθεί παράβαση. Η λειτουργία του είναι να εντοπίζει και να κατευθύνει προς έλεγχο τις περιπτώσεις που χρειάζονται περαιτέρω διερεύνηση.

Όπως ανέφερε η πρόεδρος της Διοικούσας Επιτροπής του Πανελλήνιου Ιατρικού Συλλόγου, Ματίνα Παγώνη, το υλικό της πλατφόρμας θα παραδίδεται στους Ιατρικούς Συλλόγους, ώστε οι ελεγκτές να επικεντρώνονται στις δομές που έχουν επισημανθεί.

Οι αρμόδιοι θα εξετάζουν τους σχετικούς φακέλους και θα πραγματοποιούν τους απαραίτητους ελέγχους, καθώς μια αυτοματοποιημένη ένδειξη μπορεί να αποδειχθεί λανθασμένη και μια δομή που έχει επισημανθεί να μην έχει τελικά παραβιάσει το θεσμικό πλαίσιο.

Σε ορισμένες περιπτώσεις απαιτείται μάλιστα επιτόπιος έλεγχος και η συμμετοχή διαφορετικών ειδικοτήτων, ακόμη και πολιτικού μηχανικού, όταν εξετάζονται ζητήματα που αφορούν τη διαμόρφωση και τις προδιαγραφές ενός ιατρείου.

Ο κ. Δοξαράς ανέφερε ακόμη ότι ο τρόπος εποπτείας και πειθαρχικού ελέγχου από τους Ιατρικούς Συλλόγους χρειάζεται εκσυγχρονισμό, καθώς η ψηφιακή έκταση του πεδίου καθιστά δύσκολη την παρακολούθηση αποκλειστικά με τις παραδοσιακές διαδικασίες.

Εφαρμογή και για τους πολίτες

Στον σχεδιασμό της πλατφόρμας περιλαμβάνεται και η δημιουργία εφαρμογής για κινητά, μέσω της οποίας οι πολίτες θα μπορούν να αναζητούν έναν γιατρό και να βλέπουν την επίσημη ειδικότητα, την εξειδίκευση και τη μετεκπαίδευσή του, με βάση τα στοιχεία των αρμόδιων μητρώων.

Με αυτόν τον τρόπο θα μπορούν να διασταυρώνουν τις πληροφορίες που εμφανίζονται στη διαδικτυακή παρουσία ενός γιατρού με τα στοιχεία που είναι επίσημα καταχωρισμένα στα αρμόδια μητρώα.