Η διαχείριση του έργου κατασκευής του Μεγάλου Δακτυλίου Ιωαννίνων έχει προκαλέσει σειρά αντιπαραθέσεων και καθυστερήσεων, με έντονες διαφωνίες σχετικά με τις τεχνικές και οικονομικές λύσεις που προτείνονται για την ολοκλήρωσή του.
Η Περιφέρειας Ηπείρου προχώρησε σε μια νέα ανακοίνωση σχετικά με την πορεία του έργου κατασκευής του Μεγάλου Δακτυλίου Ιωαννίνων, στην οποία επισημαίνονται οι καθυστερήσεις και οι διαφωνίες που έχουν ανακύψει κατά τη διάρκεια της υλοποίησης του έργου.
Όπως αναφέρει αναλυτικά στην ανακοίνωση:
«Η διαχείριση των κονδυλίων του ΕΣΠΑ είναι κορυφαίο και μη διαπραγματεύσιμο ζήτημα δημοσίου συμφέροντος. «Υπακούει» σε συγκεκριμένους αυστηρούς κανόνες, οι οποίοι δεν μπορούν να ερμηνεύονται κατά το δοκούν και που όλοι έχουν υποχρέωση να τους αποδέχονται κατά την ένταξη και την υλοποίηση των έργων
Η κατασκευή του Μεγάλου Δακτυλίου της πόλης των Ιωαννίνων είχε ενταχθεί για χρηματοδότηση στο Επιχειρησιακό Πρόγραμμα ΗΠΕΙΡΟΣ 2014-2020. Δεν κατέστη δυνατό να ολοκληρωθεί και τμήμα του έργου επανεντάχθηκε στο Πρόγραμμα 2021-2027 με τον ειδικό όρο της «οικονομικά βέλτιστης λύσης» για την στερέωση- κατασκευή του τμήματος των 500 περίπου μέτρων στην περιοχή του Πανηπειρωτικού Αθλητικού Κέντρου Ιωαννίνων στην Ανατολή. Ο συγκεκριμένος όρος δεν επηρέαζε και δεν επηρεάζει την πρόοδο των εργασιών στο υπόλοιπο τμήμα του έργου.
Την καθυστέρηση στην πρόοδο των εργασιών στο μεγαλύτερο τμήμα του έργου, δεδομένου ότι τέλος του τρέχοντος μηνός λήγει η σύμβαση με τον ανάδοχο, θεώρησε υποχρέωσή του να επισημάνει με σαφή τρόπο ο Περιφερειάρχης και Πρόεδρος της Επιτροπής Παρακολούθησης του Προγράμματος σε δημόσια αναφορά του την περασμένη Παρασκευή. Το ενδιαφέρον και η αγωνία του προέρχεται και από το γεγονός ότι μια δυσμενής εξέλιξη του έργου έχει επιπτώσεις και στην απορρόφηση των πόρων του Προγράμματος.
Η Ειδική Υπηρεσία Διαχείρισης Προγράμματος ΗΠΕΙΡΟΣ, έχοντας την ευθύνη ένταξης, παρακολούθησης και χρηστής διαχείρισης των πόρων, ήδη από τον Οκτώβριο 2022 με το υπ αριθμ 2079/12.10.2022 έγγραφό της ζητούσε από τον Δικαιούχο Δήμο Ιωαννιτών την εξέταση εναλλακτικών λύσεων όσον αφορά την θεμελίωση και τον τρόπο κατασκευής του επιχώματος, επισημαίνοντας τους οικονομικούς περιορισμούς του Προγράμματος καθώς και το ενδεχόμενο ανάγκης συμμετοχής του Δήμου στο τυχόν επιπλέον κόστος. Δεδομένου ότι ο Δήμος Ιωαννιτών δεν ανταποκρίθηκε στα ανωτέρω , η Ειδική Υπηρεσία Διαχείρισης ανέθεσε -υπογράφοντας σύμβαση όπως προβλέπεται για τέτοιες περιπτώσεις- τη διενέργεια εμπειρογνωμοσύνης για την τεχνικοοικονομικά βέλτιστη λύση κατασκευής του επιχώματος σε Εμπειρογνώμονα Γεωτεχνικών Έργων.
Σκοπός ήταν να εξεταστεί η πιθανότητα εναλλακτικής λύσης κατασκευής του έργου στην περιοχή, σε σχέση με την προτεινόμενη (με χαλικοπασσάλους) από την Ανάδοχο «ΕΡΓΟΔΥΝΑΜΙΚΗ ΠΑΤΡΩΝ ΑΤΕ», ώστε να υπάρχει απόλυτη διασφάλιση της αρτιότερης τεχνικά λύσης σε συνδυασμό με την βέλτιστη οικονομική. Ο ανάδοχος της εμπειρογνωμοσύνης πραγματοποίησε γεωλογική μελέτη και εξέτασε τρία διαφορετικά σενάρια, με τη διαφορά κοστολογίου σε σχέση με την προτεινόμενη από τον ανάδοχο να είναι οικονομικότερη περίπου κατά 4 εκ. ευρώ.
Η εμπειρογνωμοσύνη και οι προτάσεις τέθηκαν υπόψη του Δήμου Ιωαννιτών στις αρχές Νοεμβρίου.
Μετά από διαδοχικές συζητήσεις, πραγματοποιήθηκαν δυο συσκέψεις στην Περιφέρεια με τον κ. Δήμαρχο να έχει καλέσει ως τεχνικούς συμβούλους την πρώτη φορά επίκουρο καθηγητή του Πανεπιστημίου Πατρών και τη δεύτερη (Δευτέρα 24 Μαρτίου) ομότιμο Καθηγητή του ίδιου Πανεπιστημίου, χωρίς να δεσμεύονται με καμία σύμβαση με το Δήμο, όπως συμβαίνει στην αντίστοιχη περίπτωση με τον Ανάδοχο της Εμπειρογνωμοσύνης.
Ο Εμπειρογνώμονας Γεωτεχνικών Έργων αναλύοντας τα συμπεράσματα της εμπειρογνωμοσύνης του, δήλωσε ότι αναλαμβάνει πλήρως την ευθύνη για την εφαρμογή της μελέτης και στις συζητήσεις που ακολούθησαν δεν εκφράσθηκαν διαφωνίες ως προς την εμπειρογνωμοσύνη, με κατάληξη τη συμφωνία για τρίμηνη συμπληρωματική διαδικασία «προφόρτισης» του επιχώματος.
Προς μεγάλη έκπληξη όμως την Τετάρτη 26 Μαρτίου, υπήρξε υπαναχώρηση και αμφισβήτηση των όσων είχαν ειπωθεί τη δεύτερη κυρίως φορά εκ μέρους του ομότιμου Καθηγητή και ακολούθως του Δημάρχου. Μετά τη δημόσια αναφορά του Περιφερειάρχη, ότι για να προχωρήσουν οι διαδικασίες για την προφόρτιση δέχεται να εξαλειφθεί από το κείμενο συμπερασμάτων της σύσκεψης κάθε αναφορά για τη μελέτη που έγινε για λογαριασμό της αναδόχου εταιρείας, υπήρξαν διαδοχικές επικοινωνίες και συναντήσεις του Περιφερειάρχη με το Δήμαρχο Ιωαννίνων, την Παρασκευή (28 Μαρτίου) και τη Δευτέρα (31 Μαρτίου) στο γραφείο του.
Ο Περιφερειάρχης, παρά τη διαφωνία του για τις υπαναχωρήσεις από τα όσα είχαν λεχθεί στη σύσκεψη, δέχτηκε την υπογραφή νέου κειμένου ως προς τις διαδικασίες που θα έπρεπε να γίνουν σχετικά με την τρίμηνη προφόρτιση και τη συγκρότηση τεχνικής επιστημονικής Επιτροπής που θα παρακολουθούσε την κατασκευή του δοκιμαστικού επιχώματος αξιολογώντας τα αποτελέσματα της εφαρμοζόμενης λύσης.
Υπήρξε κατ΄αρχήν θετικό κλίμα, το οποίο μετέφερε ο Δήμαρχος και σε συνέντευξή του τη Δευτέρα στο ERTNEWS,, περίληψη της οποίας δημοσιεύτηκε την Τρίτη το πρωί στην ιστοσελίδα της κρατικής ραδιοτηλεόρασης. Ωστόσο χθες, Τρίτη, ο Δήμαρχος Ιωαννίνων διεμήνυσε ότι δεν υπογράφει το κείμενο- συμφωνία.
Με τις διαδοχικές παλινωδίες των «τεχνικών συμβούλων» από την Πάτρα, ουσιαστικά επιδιώκεται να αποκλειστεί ή να μην εξεταστεί εναλλακτική πρόταση που δεν ταυτίζεται με τη μελέτη που έγινε για λογαριασμό του Αναδόχου.
Σε συνέχεια των όσων διαδραματίστηκαν, το έργο πρέπει να κατασκευασθεί σύμφωνα με τους όρους και τις προβλέψεις της Απόφασης ένταξής του και ο δικαιούχος Δήμος Ιωαννιτών σε περίπτωση που αποκλίνει από την τεχνικοοικονομικά βέλτιστη λύση αναλαμβάνει πλήρως την ευθύνη για την εξέλιξη του έργου και την κάλυψη του επιπλέον κόστους.»
Η απάντηση του Δήμου Ιωαννιτών
Ο Δήμος Ιωαννιτών απάντησε εκτενώς στην ανακοίνωση της Περιφέρειας, η οποία παρενέβη στο ζήτημα του μεγάλου δακτυλίου μετά την άρνηση του Δήμου να συνυπογράψει τη συμφωνία για το τρίμηνο πειραματικό στάδιο.
Στην ανακοίνωσή του, ο Δήμος επαναλαμβάνει ότι η χαλικοπασσάλωση αποτελεί την καταλληλότερη τεχνική λύση, παρά την αύξηση του κόστους κατά 2,5 έως 3 εκατομμύρια ευρώ. Παράλληλα, απορρίπτει κάθε ευθύνη για την καθυστέρηση του έργου, τονίζοντας ότι, ως κύριος του έργου, είναι αρμόδιος για την ορθή υλοποίησή του.
Αναλυτικά η απάντηση του Δήμου:
Ο δήμος Ιωαννιτών με την παρούσα ανακοίνωση επιθυμεί να εξηγήσει με απλό και κατανοητό τρόπο με βάση ποια στοιχεία διαμορφώνει την θέση του απέναντι στο επίμαχο ζήτημα της θεμελίωσης του επίμαχου επιχώματος του έργου «Κόμβος Βογιάννου-Πανηπειρωτικό Στάδιο».
1. O δήμος Ιωαννιτών δημοπρατεί το έργο και στα τεύχη δημοπράτησης περιλαμβάνεται ο όρος της υποχρέωσης του αναδόχου να διερευνήσει και στη συνέχεια να μελετήσει και να υποβάλει στην υπηρεσία πρόταση θεμελίωσης του επιχώματος
2. Τα τεύχη δημοπράτησης προεγκρίνονται από τη Διαχειριστική Αρχή της Περιφέρειας η οποία αποδέχτηκε ως συμβατό τον παραπάνω όρο
3. Ο ανάδοχος, ως έχων την υποχρέωση, συμβάλλεται με μελετητική εταιρία γεωτέχνη μηχανικού και υποβάλλει την μελέτη θεμελίωσης την οποία η τεχνική υπηρεσία του δήμου παραλαμβάνει.
4. Στη συνέχεια στις 3-8-2022, η υποβληθείσα από τον ανάδοχο μελέτη τίθεται προς συζήτηση, μετά από εισήγηση της τεχνικής υπηρεσίας, στο Τεχνικό Συμβούλιο της Περιφέρειας το οποίο γνωμοδοτεί θετικά.
5. Μετά την θετική γνωμοδότηση από μέρος του Τεχνικού Συμβούλιο της Περιφέρειας Ηπείρου, επί της μελέτης, συντάσσεται από το δήμο ανακεφαλαιωτικός πίνακας ο οποίος υποβάλλεται από την τεχνική υπηρεσία στο Τεχνικό Συμβούλιο
6. Το θέμα όμως δεν εισάγεται ποτέ προς συζήτηση στο τεχνικό συμβούλιο της Περιφέρειας γιατί έχουν αρχίσει οι προβληματισμοί εκ μέρους της Διαχειριστικής Αρχής.
7. Το γεγονός ότι το Τεχνικό Συμβούλιο δεν έχει εισάγει ακόμα μέχρι και σήμερα το θέμα προς συζήτηση, παρά τις συνεχείς οχλήσεις του δήμου ελέγχεται. Θα έπρεπε, ως όφειλε το Τεχνικό Συμβούλιο, να συζητήσει το θέμα και ας γνωμοδοτούσε αρνητικά, κάτι που για άγνωστους λόγους δεν κάνει. Από την πρώτη στιγμή μέχρι και τώρα ο δήμος Ιωαννιτών πιστεύει ότι στο πλαίσιο της ορθής διαχείρισης του έργου, εκ μέρους του, έχουν ακολουθηθεί όλες οι προβλεπόμενες διαδικασίες
8. Ο ανάδοχος, ως όφειλε, απευθύνθηκε σε ιδιώτη μελετητή για να εκπονήσει την μελέτη που κατέθεσε. Η Διαχειριστική Αρχή απευθύνθηκε σε ιδιώτη μελετητή για να καταθέσει εναλλακτικές προτάσεις. Εδώ πρέπει να τονιστεί ότι κανένας ιδιώτης μελετητής δεν είναι επιλογή της δημοτικής αρχής. Η επιλογή της δημοτικής αρχής γνωρίζοντας ότι οι υπηρεσίες της δεν διέθεταν την τεχνική επάρκεια για να αξιολογήσουν τις συγκεκριμένες – εξειδικευμένες μελέτες, ήταν να απευθυνθεί σε ένα δημόσιο ακαδημαϊκό Ίδρυμα, το Πολυτεχνείο Πατρών, αναγνωρισμένου κύρους και γνώσης, ώστε να αξιολογήσει αντικειμενικά και επιστημονικά τις προτεινόμενες λύσεις για την άρτια και ασφαλή κατασκευή του έργου. Μετά από όλα αυτά ποιος μπορεί να διακρίνει έλλειμμα ορθολογισμού και υπεύθυνης στάσης από μέρους της δημοτικής αρχής;
9. Δεν θα πρέπει να ξεχνάμε ότι κύριος του έργου είναι ο δήμος Ιωαννιτών κι έχει άρα την αποκλειστική ευθύνη για την άρτια και ασφαλή κατασκευή του.
10. Στην επιστημονική ομάδα του Εργαστηρίου Γεωτεχνικής Μηχανικής του Πανεπιστημίου Πατρών συμμετέχουν ο Γιώργος Αθανασόπουλος, Ομότιμος Καθηγητής του Πανεπιστημίου Πατρών και ο Παναγιώτης Πελέκης, Επίκουρος Καθηγητής του Πανεπιστημίου Πατρών. Επιστήμονες εγνωσμένου κύρους και με «βαρύ» βιογραφικό σε σχέση με το ερευνητικό τους έργο, αλλά και την κατασκευαστική τους εμπειρία στο εξειδικευμένο αυτό αντικείμενο. Είναι γεγονός ότι μέχρι σήμερα δεν έχει υπογραφεί σύμβαση μεταξύ δήμου και πανεπιστημίου Πατρών γι’ αυτό και δεν έχει δαπανηθεί ούτε ένα ευρώ για τις παρεχόμενες υπηρεσίες. Αυτό όμως δεν άρει την αξιοπιστία της επιστημονικής αξιολόγησης που έγινε από τους προαναφερθέντες καθηγητές ενός έγκριτου ακαδημαϊκού Ιδρύματος της χώρας μας.
11. Τα συμπεράσματα της αξιολόγησης τους είναι σαφή και ξεκάθαρα. Η επιστημονικά ενδεδειγμένη θεμελίωση του επίμαχου επιχώματος είναι με την μέθοδο των χαλικοπασσάλων. Η έγγραφη αξιολόγηση του εργαστηρίου είναι στη διάθεση ειδικών και μη ειδικών.
12. Σε καμία από τις συναντήσεις οι οποίες πραγματοποιήθηκαν στο γραφείο του Περιφερειάρχη δεν τηρήθηκαν πρακτικά. Από την μεριά της Περιφερείας εστάλησαν δύο σχέδια επιστολής εν είδει πρακτικών τα οποία πράγματι δεν υπεγράφησαν ούτε από το δήμαρχο Ιωαννίνων ούτε από τον καθηγητή του πανεπιστημίου Πατρών, κ. Αθανασόπουλο, ο οποίος συμμετείχε στη δεύτερη συνάντηση της 24ης Μαρτίου. Αυτό γιατί, στην πρώτη επιστολή σαφώς, και στη δεύτερη εμμέσως, επιχειρήθηκε να αποκλειστεί η μέθοδος θεμελίωσης επί χαλικοπασσάλων κάτι που δεν συμφωνήθηκε σε καμία συνάντηση, γεγονός που βεβαιώνει με ενυπόγραφη επιστολή του και ο κ. Αθανασόπουλος (την οποία έχει ήδη δημοσιοποιήσει). Είναι αληθές ότι από την μεριά της Περιφέρειας Ηπείρου έγινε δεκτό να διαγραφεί από την πρώτη επιστολή η αναφορά ότι συμφωνήθηκε από όλα τα μέρη ο αποκλεισμός της μεθόδου θεμελίωσης με χαλικοπασσάλους. Όμως, στη συνάντηση της 24ης Μαρτίου όπως αναφέρθηκε και στην προηγούμενη ανακοίνωση μας, αυτό που συμφωνήθηκε ήταν η λήψη αποτελεσμάτων από την εφαρμογή δοκιμαστικού επιχώματος για την ασφαλέστερη επιλογή της κατάλληλης μεθόδου θεμελίωσης. Η αξιολόγηση του εργαστηρίου Γεωτεχνικής Μηχανικής του Πανεπιστημίου Πατρών, έχοντας στα χέρια του τα μέχρι σήμερα δεδομένα αποκλείει σαφώς τις άλλες μεθόδους και προκρίνει αυτή με τους χαλικοπασσάλους. Παρόλα αυτά από την μεριά του δήμου Ιωαννιτών έγινε αποδεκτή η εφαρμογή του δοκιμαστικού επιχώματος στο πλαίσιο της προσπάθειας εξεύρεσης μιας συναινετικής λύσης.
13. Για το δήμο Ιωαννιτών το ζήτημα παραμένει πρωτίστως τεχνικό και δευτερευόντως διαχειριστικό. Αν συμφωνήσουμε σε αυτό, λαμβάνοντας υπόψη ότι επιθυμία των δύο μερών είναι να ολοκληρωθεί ένα τόσο σημαντικό έργο, από κοινού μπορούμε να αναζητήσουμε τις επιπλέον χρηματοδοτήσεις. Οι εργασίες στο υπόλοιπο τμήμα του έργου θα εξελιχθούν από εδώ και στο εξής με γρήγορους ρυθμούς.
14. Το έργο «Κόμβος Βογιάννου-Πανηπειρωτικό Στάδιο» δεν είναι το μοναδικό έργο που πέρασε ως «γέφυρα» στο πρόγραμμα Ήπειρος 2021-2027. Αναγνωρίζουμε τις καθυστερήσεις που έχουν υπάρξει στην πρόοδο του, ωστόσο η σημερινή δημοτική αρχή φέρει την μικρότερη ευθύνη γι’ αυτές.
15. Συνεχίζουμε να παραμένουμε παρόντες στο διάλογο με μόνο στόχο την τεχνικά άρτια και ασφαλή ολοκλήρωση ενός τόσο σημαντικού έργου για τον τόπο