Στο τραπέζι η προσωρινή μείωση του ΕΦΚ – Τα μέτρα για θέρμανση και ντίζελ

Ανοιχτό παραμένει το ενδεχόμενο μιας προσωρινής μείωσης του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης (ΕΦΚ) στα καύσιμα, στο πλαίσιο των κυβερνητικών παρεμβάσεων για τον περιορισμό των επιπτώσεων από τις διαδοχικές αυξήσεις των τιμών σε νοικοκυριά και επιχειρήσεις.

Ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης είχε αναφερθεί αρχικά στο ενδεχόμενο και επανήλθε στο ζήτημα μέσω της κυριακάτικης ανασκόπησής του. Όπως ανέφερε, εφόσον η Ευρωπαϊκή Ένωση επιτρέψει έκτακτες εθνικές παρεμβάσεις χωρίς αυτές να υπολογίζονται στα όρια των δαπανών, θα μπορούσε να εξεταστεί και προσωρινή μείωση της φορολογίας στα καύσιμα.

Μια οριζόντια μείωση του ΕΦΚ, ακόμη και αν έχει προσωρινό χαρακτήρα, θα είχε πάντως δημοσιονομικό κόστος. Η απώλεια εσόδων θα έπρεπε να αντισταθμιστεί είτε μέσω περιορισμού άλλων δαπανών είτε με την επιβολή άλλων φόρων.

Την τελική αποτύπωση των δημοσιονομικών δεδομένων θα αναλάβει το Γενικό Λογιστήριο του Κράτους, καθώς ο ΕΦΚ αποτελεί μία από τις βασικές και σταθερές πηγές εσόδων του κρατικού προϋπολογισμού.

Τα μέτρα για το πετρέλαιο θέρμανσης

Ανεξάρτητα από την απόφαση για τον ΕΦΚ, το οικονομικό επιτελείο της κυβέρνησης αναμένεται να εξειδικεύσει τις επόμενες ώρες τα μέτρα που ανακοίνωσε ο πρωθυπουργός.

Βασικός στόχος είναι το πετρέλαιο θέρμανσης να διατεθεί στην αγορά από τις 15 Οκτωβρίου με τιμή χαμηλότερη από 1,75 ευρώ το λίτρο.

Παράλληλα, σχεδιάζεται οριζόντια αύξηση του επιδόματος θέρμανσης, προκειμένου να ενισχυθεί η στήριξη των νοικοκυριών απέναντι στις αυξημένες τιμές.

Σήμερα το επίδομα κυμαίνεται από 100 έως 800 ευρώ, ενώ σε περιοχές όπου καταγράφονται πολύ χαμηλές θερμοκρασίες μπορεί να ανέλθει έως και τα 1.200 ευρώ.

Συνεχίζεται η επιδότηση στο ντίζελ

Για το ντίζελ κίνησης προβλέπεται η συνέχιση και τον Οκτώβριο της επιδότησης στην αντλία, με στόχο να περιοριστούν οι επιβαρύνσεις στις μεταφορές, τους επαγγελματίες και τις επιχειρήσεις.

Η υφιστάμενη επιδότηση ανέρχεται σε 10 λεπτά ανά λίτρο, συμπεριλαμβανομένου του ΦΠΑ. Εξετάζεται, εφόσον το επιτρέψουν τα δημοσιονομικά περιθώρια, η αύξησή της στα 20 λεπτά το λίτρο.

Ο διαθέσιμος δημοσιονομικός χώρος για νέες παρεμβάσεις, από το υπερπλεόνασμα του 2025, υπολογίζεται αυτή τη στιγμή σε περίπου 130 έως 150 εκατ. ευρώ.

Τα έσοδα από ΕΦΚ και ΦΠΑ στα καύσιμα

Σύμφωνα με τα στοιχεία του Κρατικού Προϋπολογισμού, τα συνολικά ετήσια έσοδα του Δημοσίου από τους Ειδικούς Φόρους Κατανάλωσης και τον ΦΠΑ που επιβάλλεται στα καύσιμα υπολογίζονται μεταξύ 6,5 και 7 δισ. ευρώ, ανάλογα με την πορεία των διεθνών τιμών του πετρελαίου.

Από το ποσό αυτό, περίπου 4 δισ. ευρώ προέρχονται από τους ΕΦΚ, ενώ περίπου 1 δισ. ευρώ αντιστοιχεί στον πρόσθετο ΦΠΑ 24% που επιβάλλεται πάνω στην αξία του ΕΦΚ. Τα υπόλοιπα έσοδα προέρχονται από τον ΦΠΑ που υπολογίζεται στην καθαρή αξία των καυσίμων.

Το ύψος των εισπράξεων μεταβάλλεται ανάλογα με τις διεθνείς διακυμάνσεις των τιμών του πετρελαίου.

Το μεγαλύτερο μέρος των εσόδων από ΕΦΚ και ΦΠΑ προέρχεται από τη βενζίνη και ανέρχεται συνολικά σε περίπου 2,5 δισ. ευρώ. Ακολουθεί το ντίζελ κίνησης, το οποίο αποφέρει περίπου 1,9 δισ. ευρώ, ενώ από το πετρέλαιο θέρμανσης προέρχονται περίπου 360 εκατ. ευρώ. Μικρότερα ποσά προέρχονται από το υγραέριο και άλλα καύσιμα περιορισμένης χρήσης.

Ενδεικτική της φορολογικής επιβάρυνσης είναι η περίπτωση της αμόλυβδης: με μέση τιμή 2,15 ευρώ το λίτρο, το 53,2% της τελικής τιμής κατευθύνεται στα κρατικά ταμεία μέσω ΕΦΚ και ΦΠΑ.

Στο πετρέλαιο κίνησης η φορολογική επιβάρυνση είναι χαμηλότερη, λόγω της διαφορετικής φορολογικής δομής. Ο ΕΦΚ στο ντίζελ ανέρχεται σε 0,41 ευρώ ανά λίτρο, έναντι 0,70 ευρώ ανά λίτρο για τη βενζίνη.