Με αυξημένη συμμετοχή πραγματοποιήθηκε την Κυριακή η εκδήλωση με θέμα «Πόσο κοστίζει ο “δωρεάν” δημόσιος χώρος;», που διοργάνωσε ο σύλλογος Κοινά Ιωαννίνων στο Τμήμα Αρχιτεκτόνων Μηχανικών του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων, στην Παπαζόγλειο Σχολή.
Η συζήτηση επικεντρώθηκε στο πραγματικό κόστος του δημόσιου χώρου, πέρα από την καθημερινή του χρήση, εξετάζοντας ζητήματα όπως η συντήρηση, οι επιλογές σχεδιασμού, η διαχείριση των διαθέσιμων πόρων, καθώς και η λογοδοσία των αρμόδιων αρχών και η συμμετοχή των πολιτών. Στην έναρξη της εκδήλωσης παρουσιάστηκαν από τα Κοινά Ιωαννίνων τα πρώτα ευρήματα του διαδικτυακού ερωτηματολογίου για τον δημόσιο χώρο, το οποίο βρίσκεται σε εξέλιξη το τελευταίο διάστημα.
Κατά τις εισηγήσεις των Μιχάλη Γουδή, διευθυντή του Ιδρύματος Χάινριχ Μπελ – Γραφείο Θεσσαλονίκης, της Πολυξένης Μάντζου, καθηγήτριας του Τμήματος Αρχιτεκτόνων Μηχανικών του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων, και του Σωκράτη Σεϊτανίδη, χωροτάκτη – πολεοδόμου της Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας και διδάκτορα του ΑΠΘ, καθώς και μέσα από τη συζήτηση που ακολούθησε, αναδείχθηκαν βασικά ζητήματα που αφορούν τη διαχείριση του δημόσιου χώρου.
Σύμφωνα με την ανακοίνωση του συλλόγου, επισημάνθηκε ότι ο δημόσιος χώρος δεν είναι ποτέ πραγματικά «δωρεάν», καθώς το κόστος του μεταφέρεται στο μέλλον μέσω της συντήρησης και της διαχείρισής του. Τονίστηκε επίσης ότι οι σημερινές επιλογές στον σχεδιασμό επηρεάζουν άμεσα τους μελλοντικούς προϋπολογισμούς, υπογραμμίζοντας ότι ούτε τα υψηλού κόστους έργα αποτελούν μονόδρομο, ούτε όμως και οι εκπτώσεις στην ποιότητα υλικών και εργασιών, οι οποίες μεσοπρόθεσμα επιβαρύνουν τα οικονομικά των πόλεων και των περιφερειών.
Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στο γεγονός ότι ο δημόσιος χώρος που δεν διεκδικείται από τους πολίτες δεν παραμένει απαραίτητα δημόσιος, ενώ καταγράφηκε έλλειψη διαθέσιμων δεδομένων και ουσιαστικών δυνατοτήτων ενημέρωσης και συμμετοχής. Παράλληλα, επισημάνθηκε ότι το θεσμικό πλαίσιο συμμετοχής των πολιτών παραμένει αδύναμο, παρά το έντονο ενδιαφέρον τους να έχουν ουσιαστικό λόγο στη διαμόρφωση και τη λήψη αποφάσεων.
Στο δεύτερο μέρος της δράσης, οι συμμετέχοντες εργάστηκαν σε ομάδες, εξετάζοντας υποθετικά σενάρια διαχείρισης προϋπολογισμών για τη φροντίδα και τη συντήρηση δημόσιων χώρων της πόλης. Μέσα από τη διαδικασία αυτή αναδείχθηκε η πολυπλοκότητα των σχετικών αποφάσεων, τα διλήμματα προτεραιοτήτων και κόστους, καθώς και η ανάγκη για διαφάνεια, τεκμηρίωση και διαρκή διάλογο μεταξύ πολιτών και αρμόδιων φορέων.
Το εργαστήριο πραγματοποιήθηκε με τη στήριξη του Τμήματος Αρχιτεκτόνων Μηχανικών του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων και του Ιδρύματος Χάινριχ Μπελ – Γραφείο Θεσσαλονίκης. Τα Κοινά Ιωαννίνων ανακοίνωσαν ότι το επόμενο διάστημα θα δημοσιοποιηθούν τα αποτελέσματα του ανώνυμου ερωτηματολογίου για τον δημόσιο χώρο, στο οποίο έχουν ήδη συμμετάσχει περισσότεροι από 260 πολίτες.
