Η 36η Σύνοδος Κορυφής του ΝΑΤΟ ξεκινά στην Άγκυρα με βασικά θέματα τις αμυντικές δαπάνες, τη στήριξη της Ουκρανίας και τον ρόλο των ΗΠΑ στη Συμμαχία
Η Άγκυρα βρίσκεται στο επίκεντρο των διεθνών εξελίξεων, καθώς φιλοξενεί την 36η Σύνοδο Κορυφής του ΝΑΤΟ, με τη συμμετοχή ηγετών και υψηλόβαθμων αξιωματούχων των χωρών-μελών της Συμμαχίας.
Η σύνοδος πραγματοποιείται σε μια ιδιαίτερα κρίσιμη περίοδο, με την ενίσχυση της ευρωπαϊκής άμυνας, την αύξηση των αμυντικών δαπανών και τη συνέχιση της στήριξης προς την Ουκρανία να αποτελούν βασικά ζητήματα στην ατζέντα των συνομιλιών.
Ιδιαίτερη βαρύτητα έχει η παρουσία του προέδρου των Ηνωμένων Πολιτειών Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος έχει επανειλημμένα ζητήσει από τους Ευρωπαίους συμμάχους να αυξήσουν τη συμμετοχή τους στις αμυντικές δαπάνες και να αναλάβουν μεγαλύτερο βάρος στις υποχρεώσεις της Συμμαχίας.
Η τουρκική πρωτεύουσα βρίσκεται υπό αυστηρά μέτρα ασφαλείας, καθώς οι εργασίες της Συνόδου καλούνται να καθορίσουν τις επόμενες κινήσεις του ΝΑΤΟ σε ένα περιβάλλον αυξημένων γεωπολιτικών εντάσεων.
Στο επίκεντρο η στάση Τραμπ απέναντι στους συμμάχους
Η Σύνοδος θεωρείται κρίσιμη για τη συνοχή του ΝΑΤΟ, καθώς εξακολουθούν να υπάρχουν ερωτήματα σχετικά με τη στάση της Ουάσινγκτον απέναντι στην ευρωπαϊκή ασφάλεια.
Παράλληλα, αναμένεται με ενδιαφέρον η συνάντηση του Ντόναλντ Τραμπ με τον πρόεδρο της Ουκρανίας Βολοντίμιρ Ζελένσκι, σε μια περίοδο κατά την οποία εντείνονται οι ρωσικές επιθέσεις και συνεχίζονται οι προσπάθειες για την εξεύρεση λύσης στον πόλεμο.
Ο Αμερικανός πρόεδρος δήλωσε ότι μια συμφωνία για τον τερματισμό της σύγκρουσης στην Ουκρανία βρίσκεται «πιο κοντά απ’ όσο νομίζει ο κόσμος», σημειώνοντας ότι το θέμα θα συζητηθεί στις επαφές του στη Σύνοδο.
Αναφερόμενος στη Ρωσία, υποστήριξε ότι ο Βλαντίμιρ Πούτιν βρίσκεται υπό πίεση, ενώ για το Ιράν επανέλαβε ότι οι ΗΠΑ επιδιώκουν μια συμφωνία, προειδοποιώντας ωστόσο ότι η Τεχεράνη θα πρέπει να επιλέξει τον δρόμο της συνεννόησης.
Συνάντηση Ερντογάν – Τραμπ
Στο πρόγραμμα της επίσκεψης του Αμερικανού προέδρου στην Άγκυρα περιλαμβάνεται διμερής συνάντηση με τον Τούρκο πρόεδρο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν.
Ο Ντόναλντ Τραμπ αναμένεται να αφιχθεί στην τουρκική πρωτεύουσα και στη συνέχεια να έχει συνομιλίες με τον Τούρκο ομόλογό του, πριν συμμετάσχει στο δείπνο των ηγετών του ΝΑΤΟ.
Στο επίκεντρο των συζητήσεων αναμένεται να βρεθούν οι διμερείς σχέσεις, η περιφερειακή ασφάλεια, αλλά και τα εξοπλιστικά ζητήματα, μεταξύ των οποίων και το θέμα των μαχητικών F-35.
Στόχος οι αυξημένες αμυντικές δαπάνες
Ο γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ Μαρκ Ρούτε δήλωσε ότι οι ευρωπαϊκές χώρες-μέλη της Συμμαχίας και ο Καναδάς κινούνται προς την επίτευξη του νέου στόχου για αμυντικές δαπάνες στο 5% του ΑΕΠ.
Όπως ανέφερε, οι σύμμαχοι βρίσκονται σε τροχιά αύξησης των επενδύσεων στην άμυνα και την ασφάλεια, ενώ οι πρόσθετες επενδύσεις για την περίοδο 2025-2026 ανέρχονται σε σημαντικά ποσά.
Ο Ρούτε αναμένεται να ζητήσει από τα κράτη-μέλη συγκεκριμένα και αξιόπιστα σχέδια για την επίτευξη των νέων στόχων.
Στο τραπέζι και τα F-35 της Τουρκίας
Το ζήτημα της πιθανής επιστροφής της Τουρκίας στο πρόγραμμα των μαχητικών F-35 παραμένει ένα από τα θέματα που προκαλούν αντιδράσεις.
Ο υπουργός Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης υπογράμμισε ότι δεν υπάρχει προς το παρόν ζήτημα άρσης των περιορισμών που έχουν επιβληθεί στην Άγκυρα, καθώς απαιτείται νέα απόφαση του αμερικανικού Κογκρέσου.
Οι Ηνωμένες Πολιτείες είχαν αποκλείσει την Τουρκία από το πρόγραμμα των F-35 μετά την απόκτηση του ρωσικού συστήματος S-400.
Την αντίθεσή του στην πώληση των αμερικανικών μαχητικών στην Άγκυρα εξέφρασε και ο πρωθυπουργός του Ισραήλ Μπενιαμίν Νετανιάχου, υποστηρίζοντας ότι μια τέτοια εξέλιξη θα μπορούσε να επηρεάσει την ισορροπία δυνάμεων στη Μέση Ανατολή.
Αυξημένα μέτρα ασφαλείας στην Άγκυρα
Για τη διεξαγωγή της Συνόδου έχουν ληφθεί δρακόντεια μέτρα ασφαλείας, με μεγάλη κινητοποίηση των τουρκικών αρχών.
Χιλιάδες αστυνομικοί και δυνάμεις ασφαλείας έχουν αναπτυχθεί στην πρωτεύουσα, ενώ έχουν ληφθεί ειδικά μέτρα για τη μετακίνηση των ξένων ηγετών και των αντιπροσωπειών τους.
Ο γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ έδωσε το στίγμα της Συνόδου, υπογραμμίζοντας τη δέσμευση των συμμάχων στη στήριξη της Ουκρανίας και την ανάγκη ενίσχυσης της συλλογικής άμυνας της Συμμαχίας.
