Νέα παράταση στην ηλεκτρονική πληρωμή ενοικίων λόγω καθυστερήσεων στο ΜΙΔΑ

Η καθυστέρηση στην έναρξη λειτουργίας του Μητρώου Ιδιοκτησίας και Διαχείρισης Ακινήτων (ΜΙΔΑ) αναμένεται να οδηγήσει σε νέα παράταση της υποχρεωτικής καταβολής των ενοικίων μέσω τραπεζικού συστήματος, η οποία έχει προγραμματιστεί να τεθεί σε ισχύ από την 1η Οκτωβρίου.

Η λειτουργία του ΜΙΔΑ είχε αρχικά προγραμματιστεί για το πρώτο τρίμηνο του έτους, ωστόσο μετατέθηκε για το καλοκαίρι και πλέον η ενεργοποίησή του παραπέμπεται σε μεταγενέστερο χρόνο. Η εξέλιξη αυτή καθιστά, στην πράξη, δύσκολη την εφαρμογή του νέου καθεστώτος ηλεκτρονικής καταβολής των μισθωμάτων.

Με βάση το νέο πλαίσιο, στο ΜΙΔΑ θα καταχωρίζονται οι τραπεζικοί λογαριασμοί στους οποίους καταβάλλονται τα ενοίκια, ώστε η Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ) να μπορεί να πραγματοποιεί τις απαιτούμενες ηλεκτρονικές διασταυρώσεις.

Τη μετάθεση της ημερομηνίας έναρξης της υποχρεωτικής ηλεκτρονικής πληρωμής των ενοικίων ζητά επισήμως η Πανελλήνια Ομοσπονδία Ιδιοκτητών Ακινήτων (ΠΟΜΙΔΑ). Όπως επισημαίνει, το αίτημα δεν συνδέεται μόνο με την καθυστέρηση του ΜΙΔΑ, αλλά και με το γεγονός ότι δεν έχει ακόμη εκδοθεί η υπουργική απόφαση που θα εξειδικεύει τον τρόπο εφαρμογής του μέτρου, θα προβλέπει τυχόν εξαιρέσεις και θα ρυθμίζει ειδικές περιπτώσεις, όπως η είσπραξη μισθωμάτων από πληρεξούσιους, εταιρείες διαχείρισης ή τρίτα πρόσωπα.

Σύμφωνα με τον νόμο, οι ενοικιαστές θα πρέπει να καταβάλλουν τα μισθώματα αποκλειστικά σε τραπεζικό λογαριασμό (IBAN), ο οποίος θα έχει προηγουμένως δηλωθεί από τον ιδιοκτήτη στην πλατφόρμα του ΜΙΔΑ.

Ωστόσο, καθώς η εφαρμογή για την καταχώριση των πληροφοριακών στοιχείων των μισθώσεων παραμένει ημιτελής, οι ιδιοκτήτες δεν μπορούν ακόμη να δηλώσουν τους απαιτούμενους λογαριασμούς. Παράλληλα, δεν είναι δυνατή η πραγματοποίηση των αυτόματων διασταυρώσεων από το σύστημα.

Για τον λόγο αυτό, η ΠΟΜΙΔΑ ζητά τουλάχιστον εξάμηνη παράταση, η οποία θα πρέπει να υπολογιστεί από την ημερομηνία πλήρους και κανονικής λειτουργίας του Μητρώου.

Η Ομοσπονδία χαρακτηρίζει παράλογη την ενεργοποίηση ενός υποχρεωτικού μέτρου, το οποίο συνοδεύεται από αυστηρές κυρώσεις, χωρίς να έχει προηγουμένως τεθεί σε πλήρη λειτουργία το ψηφιακό εργαλείο μέσω του οποίου θα πραγματοποιείται η σχετική διαδικασία.

Παράλληλα, προειδοποιεί για τον κίνδυνο επιβολής άδικων κυρώσεων τόσο στους ιδιοκτήτες όσο και στους ενοικιαστές, σε περίπτωση που το μέτρο δεν εφαρμοστεί σωστά εξαιτίας τεχνικών ή άλλων προβλημάτων.

Για τους ιδιοκτήτες, η μη ορθή εμφάνιση της πληρωμής στο σύστημα μπορεί να οδηγήσει σε απώλεια της έκπτωσης φόρου 5% επί των εισοδημάτων από ακίνητα. Από την άλλη πλευρά, οι ενοικιαστές κινδυνεύουν να βρεθούν αντιμέτωποι με απώλεια στεγαστικών επιδομάτων ή άλλων κρατικών ενισχύσεων που συνδέονται με την καταβολή του μισθώματος.

Η ΠΟΜΙΔΑ επαναφέρει, επίσης, το αίτημά της για συγκεκριμένες εξαιρέσεις από τις προβλεπόμενες κυρώσεις. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται μισθώματα έως 500 ευρώ τον μήνα, μισθώσεις στις οποίες οι συμβαλλόμενοι είναι άνω των 70 ετών, περιπτώσεις όπου το ενοίκιο έχει ήδη προκαταβληθεί, καθώς και μισθώματα που έχουν κατασχεθεί ή εκχωρηθεί σε τρίτους έναντι οφειλής.

Εξαίρεση ζητείται ακόμη για ποσά που κατατίθενται στο Ταμείο Παρακαταθηκών και Δανείων, εφόσον ο συγκεκριμένος τρόπος καταβολής δεν αναγνωριστεί ρητά ως αποδεκτή μορφή πληρωμής.

Οι τεχνικές δυσκολίες

Η καθυστέρηση στην υλοποίηση του ΜΙΔΑ οφείλεται, μεταξύ άλλων, σε τεχνικές και δομικές δυσκολίες. Το σημαντικότερο ζήτημα αφορά τη διαλειτουργικότητα των πληροφοριακών συστημάτων, καθώς απαιτείται η ψηφιακή διασύνδεση δεδομένων που μέχρι σήμερα δεν επικοινωνούσαν μεταξύ τους.

Στο πλαίσιο αυτό, θα πρέπει να πραγματοποιείται αυτόματη αντιστοίχιση του 11ψήφιου ΑΤΑΚ, ο οποίος προκύπτει από το Ε9, με τον 12ψήφιο ΚΑΕΚ του Κτηματολογίου, ενώ απαιτείται παράλληλα διασύνδεση με στοιχεία του ΔΕΔΔΗΕ.

Οι δοκιμές έχουν αναδείξει σημαντικές αποκλίσεις μεταξύ των διαθέσιμων στοιχείων. Σε εκατομμύρια ακίνητα, για παράδειγμα, τα τετραγωνικά μέτρα που εμφανίζονται στο Ε9 δεν ταυτίζονται με εκείνα που καταγράφονται στο Κτηματολόγιο ή στην Ηλεκτρονική Ταυτότητα Κτιρίου.

Η απότομη ενεργοποίηση της πλατφόρμας, χωρίς προηγουμένως να έχουν αντιμετωπιστεί οι συγκεκριμένες αποκλίσεις, θα μπορούσε να προκαλέσει μεγάλο αριθμό σφαλμάτων και προβλημάτων στις δηλώσεις των ιδιοκτητών.

Επιπλέον, η υποχρέωση καταχώρισης στο ΜΙΔΑ και των μισθωμένων αγροτεμαχίων, προκειμένου να πραγματοποιούνται διασταυρώσεις με τις αγροτικές επιδοτήσεις και τα στοιχεία του ΟΠΕΚΕΠΕ και του ΟΣΔΕ, προσθέτει μία ακόμη σημαντική δυσκολία. Η ταυτοποίηση των αγροτεμαχίων με τα δεδομένα του Κτηματολογίου είναι ακόμη πιο σύνθετη σε σχέση με τα αστικά ακίνητα.

Στόχος είναι η δημιουργία ενός ενιαίου «ψηφιακού φακέλου» για περισσότερους από 7 εκατομμύρια ιδιοκτήτες, με παράλληλη εκκαθάριση δεδομένων που έχουν συσσωρευτεί εδώ και δεκαετίες και περιλαμβάνουν, μεταξύ άλλων, λανθασμένες καταχωρίσεις, αδήλωτες επιφάνειες και ημιυπαίθριους χώρους.

Οι επαγγελματικοί φορείς επισημαίνουν ότι πρόκειται για ένα ιδιαίτερα σύνθετο εγχείρημα, το οποίο απαιτεί επαρκή μεταβατική περίοδο πριν από την πλήρη εφαρμογή του νέου καθεστώτος.

Παρά τις καθυστερήσεις και τα τεχνικά εμπόδια, το ΜΙΔΑ αναμένεται να προχωρήσει, καθώς προορίζεται να αποτελέσει βασικό ψηφιακό εργαλείο της ΑΑΔΕ για τη διασταύρωση στοιχείων και τον εντοπισμό αδήλωτων ή υποδηλωμένων εισοδημάτων από ακίνητα.