Ένα πιθανό επεισόδιο «Super El Niño» τον χειμώνα 2026-2027 θα μπορούσε να αναδιαμορφώσει την κατανομή των χιονοπτώσεων στην Ευρώπη, με ορισμένες περιοχές να καταγράφουν σημαντικά λιγότερα χιόνια από το φυσιολογικό και άλλες να οδηγούνται σε μία σαφώς πιο χιονισμένη περίοδο.
Αυτό προκύπτει από έναν προκαταρκτικό χάρτη «ανωμαλιών χιονόπτωσης», ο οποίος δείχνει πόσο περισσότερα ή λιγότερα χιόνια ενδέχεται να πέσουν σε σχέση με τον κλιματικό μέσο όρο της περιόδου 1991-2020 κατά τους μήνες Δεκέμβριο 2026, Ιανουάριο και Φεβρουάριο 2027.
Στον χάρτη, οι πορτοκαλί αποχρώσεις υποδηλώνουν χιονοπτώσεις κάτω από τα φυσιολογικά επίπεδα, ενώ οι πράσινες αποχρώσεις παραπέμπουν σε αυξημένες χιονοπτώσεις. Για παράδειγμα, το 50% αντιστοιχεί στα μισά χιόνια από τον μέσο όρο, ενώ το 150% σημαίνει μία περίοδο με αισθητά περισσότερες χιονοπτώσεις από τις συνηθισμένες.
Πώς προέκυψε η εκτίμηση
Η συγκεκριμένη απεικόνιση δεν αποτελεί μακροπρόθεσμη πρόγνωση με βεβαιότητα, αλλά βασίζεται στη λεγόμενη «μέθοδο των αναλόγων». Για την κατασκευή της χρησιμοποιήθηκαν τρεις χειμώνες που συνοδεύτηκαν από πολύ ισχυρό El Niño, εκείνοι των περιόδων 1982-1983, 1997-1998 και 2015-2016, οι οποίοι συγκρίθηκαν με τη νεότερη κλιματολογική περίοδο αναφοράς 1991-2020.
Στην πράξη, η ανάλυση ιστορικών γεγονότων χρησιμοποιείται για να αποτυπωθεί το πιθανό μοτίβο που θα μπορούσε να ακολουθήσει η Ευρώπη σε περίπτωση ανάπτυξης ενός νέου Super El Niño κατά τον χειμώνα 2026-2027.
Λιγότερα χιόνια στη βόρεια Ευρώπη
Ο χάρτης εμφανίζει εκτεταμένες πορτοκαλί ζώνες στο Ηνωμένο Βασίλειο, τη Σκανδιναβία και τη βόρεια ευρωπαϊκή Ρωσία. Οι περιοχές αυτές ενδέχεται να βιώσουν έναν ηπιότερο χειμώνα με αισθητά μειωμένη χιονοκάλυψη.
Σε ορισμένες περιοχές, οι αρνητικές αποκλίσεις περιορίζονται ακόμη και στο 30%-50% του μέσου όρου, κάτι που υποδηλώνει μεγαλύτερα διαστήματα χωρίς χιόνι και σημαντικά μικρότερη διάρκεια χιονοκάλυψης.
Τα Βαλκάνια και η ανατολική Μεσόγειος στο επίκεντρο των χιονοπτώσεων
Αντίθετα, η Κεντρική Ευρώπη, τα Καρπάθια και κυρίως η Βαλκανική Χερσόνησος εμφανίζονται με έντονες πράσινες αποχρώσεις. Σε πολλές περιοχές οι ανωμαλίες ξεπερνούν το 115%-130% του μέσου όρου, γεγονός που υποδηλώνει αυξημένες πιθανότητες για ψυχρές εισβολές και περισσότερες χιονοπτώσεις, ιδιαίτερα σε ορεινές και ημιορεινές περιοχές.
Ακόμη πιο εντυπωσιακή είναι η εικόνα στην ανατολική Μεσόγειο και την Τουρκία, όπου οι θετικές αποκλίσεις αγγίζουν το 150%-200% του μέσου όρου, υποδεικνύοντας μία δυνητικά εξαιρετική χιονοδρομική περίοδο και σημαντική αύξηση του χιονιού στα ορεινά.
Τι δείχνει ο χάρτης για την Ελλάδα
Η Ελλάδα βρίσκεται εντός της ζώνης των θετικών ανωμαλιών. Η χώρα απεικονίζεται με πράσινες αποχρώσεις που αντιστοιχούν σε χιονοπτώσεις της τάξης του 115%-130% σε σχέση με τα κλιματικά φυσιολογικά επίπεδα.
Η εικόνα αυτή μεταφράζεται σε αυξημένες πιθανότητες για:
- περισσότερες χιονοπτώσεις στην Πίνδο και στα ορεινά της Μακεδονίας και της Θράκης,
- ενισχυμένη χιονοκάλυψη στα χιονοδρομικά κέντρα της χώρας,
- περισσότερα επεισόδια χιονόπτωσης στα ορεινά της Στερεάς Ελλάδας και της Πελοποννήσου,
- αυξημένες πιθανότητες για ισχυρές ψυχρές εισβολές από τα βορειοανατολικά και τα Βαλκάνια.
Ωστόσο, ο χάρτης δεν σημαίνει απαραίτητα ότι θα σημειωθούν περισσότερες χιονοπτώσεις σε πεδινές περιοχές ή ότι η Αθήνα και η Θεσσαλονίκη θα ζήσουν έναν βαρύ χειμώνα. Πρόκειται για μία εκτίμηση μεγάλης κλίμακας που αφορά τη γενική τάση του χειμώνα και όχι συγκεκριμένες περιοχές ή μεμονωμένα καιρικά επεισόδια.
Ένα πιθανό σενάριο και όχι βεβαιότητα
Οι επιστήμονες επισημαίνουν ότι δεν είναι ακόμη βέβαιο πως θα αναπτυχθεί ένα Super El Niño με χαρακτηριστικά αντίστοιχα των ετών αναφοράς. Ως εκ τούτου, ο χάρτης θα πρέπει να αντιμετωπίζεται ως ένα πιθανό κλιματικό σενάριο και όχι ως οριστική πρόγνωση για τον χειμώνα 2026-2027.
Παρά ταύτα, εφόσον επαληθευτεί το συγκεκριμένο μοτίβο, η Ελλάδα και τα Βαλκάνια θα μπορούσαν να βρεθούν μεταξύ των περιοχών της Ευρώπης που θα ευνοηθούν περισσότερο από πλευράς χιονοπτώσεων, με έναν χειμώνα πλουσιότερο σε χιόνια από τον μέσο όρο των τελευταίων δεκαετιών.
