Σε άμεσες αλλαγές στο πλαίσιο πιστοποίησης των προγραμμάτων σπουδών προχωρά η Εθνική Αρχή Ανώτατης Εκπαίδευσης (ΕΘΑΑΕ), μετά τις πρόσφατες αποφάσεις του Συμβουλίου της Επικρατείας (ΣτΕ), με τις οποίες ακυρώθηκαν οι πιστοποιήσεις προγραμμάτων σπουδών τριών μη κρατικών πανεπιστημίων που είχαν λάβει άδεια λειτουργίας το 2025.
Σε ανακοίνωσή του, το Ανώτατο Συμβούλιο της ΕΘΑΑΕ αναγνωρίζει την αναστάτωση και την ανησυχία που έχουν προκληθεί στους φοιτητές και τις οικογένειές τους και επισημαίνει ότι έχουν ήδη δρομολογηθεί οι απαραίτητες ενέργειες για τη συμμόρφωση της Αρχής με τις αποφάσεις του ΣτΕ.
Κεντρικό στοιχείο των παρεμβάσεων θα αποτελέσει η περαιτέρω εξειδίκευση των κριτηρίων πιστοποίησης, ώστε το κανονιστικό πλαίσιο να ανταποκρίνεται πλήρως στις απαιτήσεις της νομοθεσίας, όπως αυτές ερμηνεύθηκαν από το Ανώτατο Ακυρωτικό Δικαστήριο.
Η ΕΘΑΑΕ αναφέρει ότι θα συνεργαστεί στενά με το Υπουργείο Παιδείας και την ακαδημαϊκή κοινότητα, με στόχο την ταχύτερη δυνατή αποκατάσταση της νομικής ασφάλειας και της ομαλής λειτουργίας των προγραμμάτων σπουδών που επηρεάζονται.
Συμμόρφωση με τις αποφάσεις του ΣτΕ
Η ΕΘΑΑΕ τονίζει ότι, ως ανεξάρτητη διοικητική αρχή που λειτουργεί στο πλαίσιο του κράτους δικαίου, σέβεται πλήρως τις αποφάσεις του ΣτΕ και θα προχωρήσει σε όλες τις αναγκαίες ενέργειες για τη συμμόρφωσή της.
Το Ανώτατο Συμβούλιο και το Συμβούλιο Αξιολόγησης και Πιστοποίησης της Αρχής θα εξετάσουν αναλυτικά το σκεπτικό των δικαστικών αποφάσεων και θα προχωρήσουν, σε συνεργασία με την Πολιτεία, στις απαραίτητες προσαρμογές του κανονιστικού πλαισίου.
Στόχος είναι οι διαδικασίες πιστοποίησης να ανταποκρίνονται πληρέστερα στις απαιτήσεις των εξουσιοδοτικών διατάξεων των άρθρων 145 και 190 παράγραφος 1 του νόμου 5094/2024, όπως αυτές ερμηνεύθηκαν από το Δικαστήριο.
Η ευρωπαϊκή διάσταση
Παράλληλα, η ΕΘΑΑΕ επισημαίνει ότι η μεθοδολογία πιστοποίησης και το ισχύον Πρότυπο έχουν αναπτυχθεί σύμφωνα με τα Ευρωπαϊκά Πρότυπα και τις Κατευθυντήριες Γραμμές για τη Διασφάλιση Ποιότητας στον Ευρωπαϊκό Χώρο Ανώτατης Εκπαίδευσης (ESG).
Όπως αναφέρει, τα συγκεκριμένα πρότυπα αποτελούν το κοινό πλαίσιο αναφοράς για τους φορείς διασφάλισης ποιότητας στην Ευρώπη και βασίζονται σε ποιοτικά κριτήρια και αρχές, στο πλαίσιο των οποίων αξιοποιούνται και ποσοτικά δεδομένα ως τεκμήρια.
Η Αρχή υπογραμμίζει ότι η συγκεκριμένη προσέγγιση δεν αποτελεί ελληνική ιδιαιτερότητα, αλλά καθιερωμένη ευρωπαϊκή πρακτική, την οποία εφαρμόζουν οι αντίστοιχοι φορείς διασφάλισης ποιότητας που είναι εγγεγραμμένοι στο Ευρωπαϊκό Μητρώο Διασφάλισης Ποιότητας (EQAR) και μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τη Διασφάλιση Ποιότητας στην Ανώτατη Εκπαίδευση (ENQA).
Η ΕΘΑΑΕ είναι πλήρες μέλος και των δύο οργανισμών, ενώ το ισχύον Πρότυπο Πιστοποίησης Προγραμμάτων Προπτυχιακών Σπουδών αποτελεί, σύμφωνα με την Αρχή, προσαρμογή των ευρωπαϊκών προτύπων στην ελληνική έννομη τάξη και ακαδημαϊκή πραγματικότητα.
Το συγκεκριμένο πρότυπο εφαρμόζεται από το 2018 στα ανώτατα εκπαιδευτικά ιδρύματα της χώρας, με στόχο τη διασφάλιση της διεθνούς αναγνωρισιμότητας και συγκρισιμότητας των ελληνικών τίτλων σπουδών.
Αναφορά στους Έλληνες επιστήμονες της διασποράς
Το Ανώτατο Συμβούλιο της ΕΘΑΑΕ αναφέρεται, τέλος, στη συμβολή των Ελλήνων επιστημόνων της διασποράς στις διαδικασίες εξωτερικής αξιολόγησης και πιστοποίησης.
Όπως σημειώνει, εκατοντάδες Έλληνες επιστήμονες που εργάζονται σε πανεπιστήμια και ερευνητικά ιδρύματα του εξωτερικού έχουν συμμετάσχει ως μέλη επιτροπών, συμβάλλοντας στις εκατοντάδες πιστοποιήσεις που έχει ολοκληρώσει η Αρχή.
Η ΕΘΑΑΕ χαρακτηρίζει τη συμβολή τους σημαντική για την ποιότητα και την αξιοπιστία των διαδικασιών πιστοποίησης, αλλά και για τη σύνδεση της ελληνικής ανώτατης εκπαίδευσης με τις διεθνείς ακαδημαϊκές εξελίξεις και πρακτικές.
Η Αρχή δηλώνει ότι παραμένει προσηλωμένη στη διασφάλιση και τη συνεχή βελτίωση της ποιότητας της ανώτατης εκπαίδευσης στην Ελλάδα, με σεβασμό στο θεσμικό πλαίσιο και στις αρχές του Ευρωπαϊκού Χώρου Ανώτατης Εκπαίδευσης.
