Το διαστημικό τηλεσκόπιο James Webb κατέγραψε μία εντυπωσιακή εικόνα από το μακρινό Σύμπαν, αποκαλύπτοντας έναν γαλαξία που φιλοξενεί τρεις υπερμεγέθεις μαύρες τρύπες.
Οι δύο από αυτές τις μαύρες τρύπες βρίσκονται τόσο κοντά μεταξύ τους, ώστε οι αστρονόμοι εκτιμούν ότι βρίσκονται στα τελευταία στάδια πριν συγχωνευθούν σε μία ακόμη μεγαλύτερη μαύρη τρύπα, αναφέρουν σχετικά οι New York Times.
Η ανακάλυψη δημοσιεύθηκε στην επιστημονική επιθεώρηση Astronomy & Astrophysics και αποτελεί την πρώτη φορά που εντοπίζεται ένας τόσο μακρινός, νεαρός γαλαξίας με τρεις ενεργές υπερμεγέθεις μαύρες τρύπες. Αξίζει να ειπωθεί πως ο συγκεκριμένος γαλαξίας απέχει περισσότερο από 12,5 δισεκατομμύρια έτη φωτός από τη Γη, γεγονός που σημαίνει ότι οι επιστήμονες τον παρατηρούν όπως ήταν περίπου ένα δισεκατομμύριο χρόνια μετά το Big Bang.
https://x.com/AlbertEinstein/status/2087578643388084443?ref_src=twsrc%5Etfw%7Ctwcamp%5Etweetembed%7Ctwterm%5E2087578643388084443%7Ctwgr%5E9c921b8526d44b328d96f0a046222778654fe1af%7Ctwcon%5Es1_&ref_url=https%3A%2F%2Fwww.lifo.gr%2Fnow%2Ftech-science%2Fjames-webb-kategrapse-dyo-megales-mayres-trypes-ligo-prin-apo-ti-sygkroysi-toys
Οι αρχικές προσδοκίες των αστρονόμων για τις μαύρες τρύπες
Η ομάδα των αστρονόμων ξεκίνησε πριν από δύο χρόνια μια προσπάθεια χαρτογράφησης περιοχών του πρώιμου Σύμπαντος, ελπίζοντας να εντοπίσει γαλαξίες με δύο μαύρες τρύπες. Το αποτέλεσμα ξεπέρασε κάθε προσδοκία, καθώς βρέθηκε ένας γαλαξίας με τρεις.
«Η υπόθεση ήταν πάντα ότι οι υπερμεγέθεις μαύρες τρύπες άρχισαν να αναπτύσσονται πολύ νωρίς στην ιστορία του Σύμπαντος. Τώρα μπορούμε να τις δούμε στην πράξη», δήλωσε η επικεφαλής της μελέτης, Χάνα Ούμπλερ από το Ινστιτούτο Εξωγήινης Φυσικής Max Planck.
Μάλιστα, η εικόνα αυτή προσφέρει στους επιστήμονες μια μοναδική ευκαιρία να παρακολουθήσουν μια διαδικασία που θεωρείται θεμελιώδης για την εξέλιξη των γαλαξιών, καθώς κατά τους ειδικούς, οι υπερμεγέθεις μαύρες τρύπες δεν αποτελούν απλώς «κοσμικά τέρατα» που καταπίνουν ύλη, αλλά διαμορφώνουν την ανάπτυξη ολόκληρων γαλαξιών, επηρεάζοντας τη δημιουργία άστρων και τη δομή του περιβάλλοντός τους.
https://x.com/mawby/status/2088054314472214741?ref_src=twsrc%5Etfw%7Ctwcamp%5Etweetembed%7Ctwterm%5E2088054314472214741%7Ctwgr%5E9c921b8526d44b328d96f0a046222778654fe1af%7Ctwcon%5Es1_&ref_url=https%3A%2F%2Fwww.lifo.gr%2Fnow%2Ftech-science%2Fjames-webb-kategrapse-dyo-megales-mayres-trypes-ligo-prin-apo-ti-sygkroysi-toys
Ο ρόλος του James Webb στην ανακάλυψη
Η συγκεκριμένη ανακάλυψη δεν θα ήταν δυνατή χωρίς τις δυνατότητες του James Webb όπως τονίζουν σχετικά οι New York Times. Σε αντίθεση με το διαστημικό τηλεσκόπιο Hubble, το οποίο δεν διέθετε την απαραίτητη ευαισθησία για να διακρίνει τόσο μικρές λεπτομέρειες σε τόσο μεγάλες αποστάσεις, το Webb μπορεί να αναλύει το φως με πολύ μεγαλύτερη ακρίβεια.
Οι ερευνητές αξιοποίησαν το υπέρυθρο φασματοσκόπιο του τηλεσκοπίου, το οποίο διαχωρίζει το φως στα επιμέρους μήκη κύματός του. Με αυτόν τον τρόπο εντόπισαν αέρια υδρογόνου που κινούνταν με ταχύτητες χιλιάδων χιλιομέτρων ανά δευτερόλεπτο, μια συμπεριφορά που, σύμφωνα με τους αστρονόμους, μπορεί να προκληθεί μόνο από τη βαρυτική έλξη μιας ενεργής υπερμεγέθους μαύρης τρύπας.
Οι μετρήσεις έδειξαν ότι δύο από τις τρεις μαύρες τρύπες βρίσκονται τόσο κοντά μεταξύ τους ώστε η βαρύτητά τους τις οδηγεί σταδιακά σε σύγκρουση. Η τρίτη βρίσκεται σε μεγαλύτερη απόσταση και οι επιστήμονες εκτιμούν ότι είτε θα συμμετάσχει στη μελλοντική συγχώνευση είτε αποτελεί το απομεινάρι μιας ακόμη παλαιότερης κοσμικής σύγκρουσης.
Πάντως, το πώς δημιουργούνται τόσο γιγάντιες μαύρες τρύπες σε τόσο σύντομο χρονικό διάστημα παραμένει ένα από τα μεγαλύτερα, άλυτα ερωτήματα της σύγχρονης αστροφυσικής. Οι επιστήμονες γνωρίζουν ότι οι μικρότερες μαύρες τρύπες σχηματίζονται όταν μεγάλα άστρα ολοκληρώνουν τον κύκλο ζωής τους και καταρρέουν.
Ωστόσο, ο μηχανισμός με τον οποίο δημιουργούνται αντικείμενα με μάζα εκατομμυρίων ή δισεκατομμυρίων Ήλιων εξακολουθεί να αποτελεί αντικείμενο έντονης έρευνας.
Στη συγκεκριμένη περίπτωση, η μικρότερη από τις τρεις μαύρες τρύπες έχει μάζα περίπου 600.000 φορές μεγαλύτερη από εκείνη του Ήλιου, ενώ η μεγαλύτερη φτάνει τα 80 εκατομμύρια ηλιακές μάζες. Παράλληλα, το James Webb συνεχίζει να εντοπίζει πολύ περισσότερες υπερμεγέθεις μαύρες τρύπες στο πρώιμο Σύμπαν απ’ όσες προέβλεπαν τα θεωρητικά μοντέλα.
Οι επιστήμονες εξετάζουν διάφορα πιθανά σενάρια για να εξηγήσουν το φαινόμενο, όπως, για παράδειγμα, ότι ορισμένες μαύρες τρύπες γεννιούνται ήδη με μεγάλη μάζα, ότι αναπτύσσονται εξαιρετικά γρήγορα καταναλώνοντας τεράστιες ποσότητες αερίων και άστρων ή ότι οι συγχωνεύσεις μεταξύ υπερμεγεθών μαύρων τρυπών είναι πολύ πιο συχνές απ’ ό,τι πιστευόταν μέχρι σήμερα.
Σύμφωνα με τους υπολογισμούς της ομάδας, οι δύο μαύρες τρύπες που παρατηρήθηκαν βρίσκονται σε πορεία σύγκρουσης και πιθανότατα θα συγχωνευθούν μέσα στα επόμενα 700 εκατομμύρια χρόνια, δημιουργώντας μία ακόμη μεγαλύτερη υπερμεγέθη μαύρη τρύπα και προσφέροντας ένα ακόμη κομμάτι στο παζλ της εξέλιξης του Σύμπαντος.
Με πληροφορίες από New York Times
